Het olielek (BP)
May 16th
Nu er dagelijks zo’n 11 miljoen liter ruwe olie de oceaan uitstroomt en een eerder plan om het lek te dichten met behulp van een koepel niet mocht baten, is besloten het olielek met chemicaliën te bestrijden. Zo is te lezen op NU.nl.
British Petrol (BP) wordt verantwoordelijk gehouden voor het lek dat sinds 20 april olie lekt in de Golf van Mexico. Afgelopen maandag (10 mei) heeft BP met een op afstand bedienbare duikboot een dispergeermiddel (emulgator) onderzee in de weggelekte oliemassa gespoten. Met deze chemicaliën wil BP de grote aaneengesloten delen olie opdelen in kleinere stukjes.
De emulgator zorgt ervoor dat twee niet-(van nature)-mengbare vloeistoffen tóch een (tijdelijk) stabiele oplossing vormen. Een goede emulgator bestaat uit een hydrofoob deel en een hydrofiel deel. Zeep bijv. bestaat uit het zout van een vetzuur. Vetzuren bestaan uit lange ’staarten’ die hydrofoob zijn en ze hebben een hydrofiele kop. Hierdoor kan zeep goed functioneren als emulgator voor bijvoorbeeld een mengsel van olijfolie en water. Dit kun je thuis eens proberen: schenk een klein laagje in een glas, doe er een laagje olie bij en je ziet dat de twee lagen niet mengen, maar dat de olie op het water drijft. Wanneer je er vervolgens een klein beetje zeep aan toevoegt en schudt blijkt dat de twee lagen een zijn geworden. Hiermee wil ik niet zeggen dat BP zeep gaat gebruiken, maar waarschijnlijk een specifiek vetzuur dat gericht is om olie en water te mengen.
BP erkent dat deze oplossing van tijdelijke aard is en er gezocht moet worden naar een permanente oplossing.
Feitjes over ruwe olie:
via Wolfram|Alpha
- Een vat (159 L) ruwe olie kost op dit moment $ 71.61
- Kookpunt: 210 °C
- Dichtheid: 0.89 g/mL
- Vlampunt: 44 °C
- Er is ruim $ 350 000 000 aan olie weggelekt (tot nu)
UPDATE
Vandaag lijkt BP er in te slagen om het lek te dichten met behulp van anderhalve kilometer lange buis om de olie van het lek naar een olietanker te pompen. Lees meer op NU.nl.
Over energie
May 9th
Op de energierekening vindt je de hoeveelheden ‘verbruikte’ energie terug in kWh (kilowattuur). Een eenheid waar ik me altijd over verbaasd heb: waarom kan het niet in MJ (megajoule)? Het komt er op neer dat 1 kWh gelijk is aan 3.6 MJ.
Voor iedereen die het – net als ik – lastig vindt om deze hoeveelheden zich voor te stellen, biedt deze visualisatie uitkomst: http://www.ge.com/visualization/appliances_energyuse.
Je kunt apparaten ‘wegklikken’ of het verbruik weergeven door er met je muis op te gaan staan.
Ook kun je een overzicht bekijken waarin je ziet ‘wat je krijgt’ voor 1 kilowattuur. Zo kun je met een blender 400 Margarita cocktails maken, terwijl je daar met je playstation maar 5 uur mee kunt gamen.
Sixty Symbols
May 2nd
De makers van PeriodicVideos – waar we de vorige keer al over schreven – hebben (inmiddels al een tijdje) een nieuwe serie gelanceerd: Sixty Symbols. Deze serie bevat een reeks videos van vectoren tot eclipsen en noem maar op. Er zitten dus niet alleen scheikundige videos bij, maar vooral de natuurkunde wordt aangehaald. (Zorg ervoor dat je ook de tweede pagina bekijkt, daar staan nog meer symbolen op!)
Een van de leukere filmpjes – vind ik zelf – is deze; over de veranderende geleiding van een metalen ring, getest met een elektrisch kanon. Check it out!
pElement (tool)
May 1st
Voor wie op zoek is naar een lichtgewicht desktop programma om alle informatie uit het periodiek systeem bij de hand te hebben is pElement het antwoord.
In dit mini-programma kun je de belangrijkste gegevens van de elementen terugvinden, waaronder de fysische gegevens en electronconfiguraties. Maar de kracht van het programma ligt in het feit dat er ook een aantal belangrijke tabellen aan toe zijn gevoegd, zoals deze redoxtabel.
Redoxtabel uit pElement
Het programma is hier te downloaden.
Overzicht tabellen
- Redoxtabel
- Fundamentele constanten
- Vermenigvuldigingsfactoren
- Supergeleidende metalen
- Eenheid omzetting
’s Werelds grootste scheikundeles
Apr 27th
Afgelopen zaterdag (24 april) werd in NEMO voor de 4e keer het Wetenschapsfestival georganiseerd. Hierbij werd een poging gewaagd om het wereld record van ‘Grootste Chemieklas’ ter wereld te verbreken in het Guinness Book of World Records. En wij waren erbij!
De scheikundeleraar was niemand minder dan professor Amito, bekend van de serie Willem Wever. Het huidige record ‘grootste chemieklas’ staat op naam van de Amerikanen, met een aantal van 200 leerlingen.
Iedereen kreeg een potje met daarin salmiakzout (ammoniumchloride) en een flesje water. Vervolgens werd uitgelegd dat het mengen van ammoniumchloride met water een endotherme reactie is en aan de leerlingen gevraagd wat ze hierbij verwachten. Hierop kon een van de leerlingen antwoorden dat het mengsel waarschijnlijk koud zou worden.
Vervolgens geeft professor Amito een voorbeeld van een exotherme reactie: men neemt wat afwasmiddel, waterstofchloride en kaliumjodide (KI) als katalysator. Een enorme explosie van schuim is het gevolg.
We hebben het spektakel opgenomen en willen het graag met jullie delen. Bekijk het filmpje en kom erachter of het wereld record gebroken is.
In NEMO waren er ook allerlei projectgroepjes die o.a. scheikunde projecten presenteren. Hierbij werden door kinderen van de basisschool chemicaliën gebruikt waar ik wel even van stond te kijken: natronloog, methanol, oxaalzuur en zelfs een 98%-zwavelzuuroplossing. Gelukkig wel met handschoenen. Zo kon deze jongen mij alles vertellen over het produceren van biobrandstof uit zonnebloemolie.
